OrtaokulTürkçe20 Kasım Dünya Çocuk Hakları Günü
Öznel ve Nesnel Yargı: Çocuk Hakları Cümle Kartları
6-8. sınıf için öznel ve nesnel yargı ayırma etkinliği: 20 Kasım Çocuk Hakları temalı cümle kartları, kanıt testi ve yanıt anahtarı. Ücretsiz PDF.
Bu etkinlik ne işe yarar?
Öğrenci, bir cümlenin kanıtlanabilir bir bilgi mi (nesnel), yoksa kişisel bir görüş mü (öznel) olduğunu ayırt etmeyi “kanıt testi” ile öğrenir. Cümleler 20 Kasım Dünya Çocuk Hakları Günü temasıyla yazıldığı için etkinlik, Çocuk Haklarına Dair Sözleşme hakkında kısa ve doğru bilgiler de verir. Son bölümde öğrenci kendi öznel ve nesnel cümlesini kurar.
Uygulama adımları
- Tahtaya iki cümle yazın: “Okulumuzda 3 kat var.” ve “Okulumuz çok güzel.” Sorun: “Hangisini sayarak ya da bakarak kanıtlayabiliriz?”
- Sayfanın üstündeki ipucu kutusunu birlikte okuyun. Nesnel yargının kanıtlanabildiğini, öznel yargının kişiden kişiye değiştiğini vurgulayın.
- İlk kartı birlikte çözün: “Bu cümlede bir tarih var. Tarihi belgelerden kontrol edebiliriz. O hâlde N yazıyoruz.”
- Öğrenci diğer kartları tek başına okusun, kutuya Ö ya da N yazsın. Öznel kartlarda kararını veren kelimenin altını çizsin.
- Son bölümde çocuk hakları hakkında bir nesnel, bir öznel cümle yazsın. Cümleleri sınıfta okuyup “kanıt testi”nden geçirin.
Değerlendirme
Yanıt anahtarı: 1. N · 2. N · 3. Ö (bence) · 4. N · 5. Ö (çok daha güzel) · 6. N · 7. Ö (en eğlencelisi) · 8. Ö (harika).
- 8 karttan en az 6’sını doğru işaretledi mi?
- Öznel kartlarda görüş bildiren kelimeyi bulabildi mi?
- Kendi yazdığı nesnel cümle gerçekten kanıtlanabilir bir bilgi içeriyor mu?
Kazanımlar
- Metinde yer alan öznel ve nesnel yargıları ayırt eder. (Program kodu doğrulanmalı)
- Bir konuda nesnel ve öznel yargı içeren cümleler yazar. (Program kodu doğrulanmalı)
Özel gereksinimler için uyarlamalar
- Okuma güçlüğü olan öğrencilerde kartları öğretmen ya da bir arkadaş sesli okusun; öğrenci yalnızca Ö ya da N kararını versin.
- Soyut düşünmede zorlanan öğrenciler için her kartta önce tek bir soru sorun: "Bunu bir belgeyle, sayıyla ya da tarihle kanıtlayabilir miyiz?" Evet ise N, hayır ise Ö.
- Dikkat güçlüğü olan öğrenciler için sayfayı ortadan katlayın; önce üstteki dört kartı, sonra alttaki dört kartı çalışsın.
- Yazma güçlüğü olan öğrenciler son bölümdeki cümleleri sözlü söylesin, öğretmen yazsın ya da öğrenci ses kaydı alsın.
- OSB tanılı öğrenciler için ipucu kelimeleri (bence, güzel, harika, en eğlenceli) önceden renkli kalemle işaretlenmiş bir örnek kartla başlayın.
Yayın: 1 Kasım 2026
